सरकारी स्वामित्वको जलविद्युत लगानी तथा विकास कम्पनी (एचआईडीसीएल) ठूला जलविद्युत आयोजनामा लगानी गर्ने गरी पुँजी जुटाउन केन्द्रित भएको छ । दीर्घकालीन प्रकृतिका पुँजी परिचालन गरी उपलब्ध वित्तीय स्रोतलाई जलविद्युत परियोजनामा लगानी गर्ने वा ऋण प्रवाह गर्ने गरी स्थापित कम्पनीले करिब ४० अर्ब पुँजी जुटाउन लागेको हो । त्यसका लागि कम्पनीले १० अर्बबराबरको हकप्रद जारी गर्दै छ भने ३० अर्बको ऋणपत्र निष्कासन गर्दै छ ।

मध्य तथा ठूला जलविद्युत परियोजनामा लगानी गर्नका लागि २०६८ सालमा स्थापना गरिएको कम्पनीको चुक्ता पुँजी १० अर्ब रुपैयाँ छ । जसमा अर्थ मन्त्रालय र ऊर्जा मन्त्रालयको दुई÷दुई अर्ब तथा कानुन, न्याय, संविधानसभा तथा संसदीय मामिला मन्त्रालय, महालेखा नियन्त्रक कार्यालय, कर्मचारी सञ्चयकोष, राष्ट्रिय बिमा संस्थान र नागरिक लगानी कोषको एक÷एक अर्ब छ । कम्पनीमा सर्वसाधारणको दुई अर्ब बराबरको सेयर छ ।

गत आर्थिक वर्षसम्ममा १७ वटा जलविद्युत आयोजनामा करिब ११ अर्ब लगानी सम्झौता गरिसकेको कम्पनीले थप ३१ वटा आयोजनाका लागि ऋणपत्रमार्फत ३० अर्ब रकम जुटाउँदै छ । गत आर्थिक वर्ष २०७४÷७५ सम्ममा कम्पनीले ५४१ मेगावाट क्षमताबराबरका १४ वटा आयोजनामा ७ अर्ब ८९ करोड ऋण लगानी सम्झौता गरिसकेको छ भने ५५१ मेगावाट क्षमताका तीनवटा जलविद्युत आयोजनामा कम्पनीले ४ अर्ब ७१ करोड रुपैयाँको सेयर खरिद गरेको छ । यसबाहेक बहुराष्ट्रिय दातृ संस्था विश्व बैंकमार्फत नेपाल सरकारलाई प्राप्त करिब ४ अर्ब ऋण सहयोग जलविद्युत लगानी तथा विकास कम्पनीमार्फत पाँचथरस्थित ३७.५ मेगावाटको काबेली ए जलविद्युत आयोजनामा लगानी भइरहेको छ ।

कम्पनीले पाँच वर्षे व्यावसायिक योजना बनाएर पुँजी संकलन थालेको हो । छरिएर रहेको पुँजीलाई एकत्रित गर्न र जलविद्युत आयोजनाहरुमा आक्रामक रुपमा लगानी गर्न पुँजी संकलन थालिएको प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) छविराज पोखरेलले जानकारी दिए । ‘हामीले अहिलेसम्ममा ११ अर्बभन्दा बढी ऋण सम्झौता गरिसकेका छौं,’ न्युज कारोबारसँग उनले भने, ‘आगामी व्यावसायिक योजना कार्यान्वयनका लागि ठूलो रकम आवश्यक पर्ने भएका कारण हकप्रद र ऋणपत्रमार्फत लगानी संकलन गर्न लागेका हौं ।’

एचआईडीसीएलले आउँदो पाँच वर्षमा जलविद्युत क्षेत्रमा थप ३० अर्ब रुपैयाँ लगानी गर्ने लक्ष्य लिएको छ । पाँच वर्षे व्यावसायिक योजना बनाएर ३ हजार २३८ मेगावाट क्षमताका ३१ आयोजनामा लगानी गर्ने गरी रकम संकलन थालिएको सीईओ पोखरेलले जानकारी दिए । कम्पनीको व्यावसायिक योजना सञ्चालक समितिले अनुमोदन गरिसकेको छ ।

कसरी जुटाइँदै छ पुँजी ?
जलविद्युत आयोजनाहरुमा ठूलो मात्रामा ऋण लगानी तथा सेयर खरिद गरेको कम्पनीले पुँजी बढाउनका लागि गत वर्षको नाफाबाट १० प्रतिशत बोनस वितरण गर्दै छ भने चुक्ता पुँजीको शतप्रतिशत हकप्रद सेयर निष्कासन गर्ने भएको छ । यससँगै कम्पनीको चुक्ता पुँजी २१ अर्ब नाघ्नेछ ।

त्यस्तै, कम्पनीले ३० अर्ब रुपैयाँको ऊर्जा ऋणपत्र (पावर बन्ड) पनि निष्कासन गर्दै छ । जलविद्युत आयोजनामा लगानी जुटाउनका लागि कम्पनीले नयाँ वित्तीय उपकरणअन्तर्गत ऊर्जा ऋणपत्र बजारमा ल्याउन लागेको हो । कम्पनीले बैंक तथा वित्तीय संस्था, बिमा, संगठित संस्था र सर्वसाधारणलाई ऋणपत्र बिक्री गर्ने योजना बनाएको छ । पाँच वर्षका लागि निष्कासन गर्न लागिएको ऋणपत्रको ब्याजदर न्यूनतम ५ प्रतिशत हुनेछ । ऋणपत्रबाट प्राप्त हुने रकम कम्पनीले ४६४ मेगावाटको फुकोट कर्णालीलगायतका ठूला आयोजनामा लगानी गर्ने योजना बनाएको छ ।

प्रकाशित समय १५:३७ बजे